Archief

Hieronder vindt u een overzicht van al onze bijeenkomsten vanaf de start in 2010.

2026

8 jan ’26:

De cryptische omschrijving over de inhoud van het onderwerp van de presentatie is: Feliĉan Novjaron! Ĉu estas pli por rakonti pri ĉi tiu lingvo en Deventer?

2025

4 dec ’25: Traditioneel werd ook dit jaar het Historisch Café Deventer afgesloten met een quiz over de inleidingen van het afgelopen jaar.

6 nov ’25: Ter voorbereiding op de tijd die komend is van Sint en Piet, hield Bert Kers vandaag een presentatie over de geschiedenis van de Goedheiligman in Deventer (en een beetje over de ontvangst van Philips II in de Nederlanden).

2 okt ’25: Op een zeer aansprekende wijze vertelde de oud-docent Loek Hartong over de geschiedenis van UD, de Deventer veldsportvereniging die dit jaar 150 jaar bestaat.

Fusion koken in een hemdje van katoen, gaf dat wel een blijk van fatsoen? Onze spreker heeft er grondig onderzoek naar gedaan.

4 sept ’25: Peter Dullaert sprak vandaag over de geschiedenis en de recente ontwikkelingen rond Klooster Sion.

De cryptische aanduiding van het onderwerp was: Als Deventer niet naar de berg komt, dan…

7 aug ’25: René Berends nam ons vandaag mee in een verhaal over Deventer als stripstad. Het is verrassend hoeveel strips hier getekend, geschreven en gedrukt zijn: van verhalen voor de Donald Duck, tot cartoons in de New York Times.

De cryptische omschrijving waar toch menigeen zich afvroeg of dit wel een geëigend onderwerp was om historisch te verkennen, was: Strippen in de stad!

3 juli ’25: Marco Sanders, bestuurslid van de Historische Vereniging Deventer, vertelde vandaag over de proosdij en het oudste stenen huis Sandrasteeg.

Steengoed waar al eeuwen mensen over de vloer komen. Dat was de aanduiding voor deze lezing.

5 juni ’25: Rob Schutte, molenaar op de Bolwerksmolen, vertelde een interessant verhaal over de geschiedenis van dit unieke Deventer monument.

De cryptische aanduiding van de inleiding vandaag was: Hij staat daar pal, beweegt, decoratief, in afwachting van de elementen die hem gunstig zijn, om te vervormen. Zwoegt en kraakt en maakt, toont emotie.

1 mei ’25: De Deventer beeldhouwer Kárly Szekeres vertelde vandaag over het beeld dat hij onlangs heeft mogen maken van de geboren en getogen Deventenaar, de Joodse sportverslaggever Han Hollander. Het beeld wordt de komende week voor het perscentrum van de Adelaarshorst onthuld.

Cryptisch werd deze lezing aangekondigd met de tekst: Bekend in heel Nederland en niet alleen om zijn reclame voor Chief Whip!

3 april ’25: Vandaag vertelde Oscar Westers over het onderduikershuis waarnaar hij onderzoek gedaan heeft.

De cryptische omschrijving van de lezing van vandaag luidde: Stel, je bent docent geschiedenis en je woont in een huis met een bijzondere geschiedenis. Dan doe je onderzoek naar de bewoners en ontdekt dat ze, naast persoonlijke sympathie en mededogen, nog een krachtige drijfveer hadden om een groot risico aan te gaan. Een motief dat later nog lelijk zou opspelen… Onze spreker van vandaag vertelt erover.

6 maart ’25: Afgelopen maanden werden de archieven geopend over de Tweede Wereldoorlog. Johan van der Veen vertelde ons over wat dat over Deventenaren geopenbaard heeft.

De cryptische omschrijving van deze lezing was: Privacy perikelen in/rond het Moskou aan de IJssel. Kouwe drukte in Den Haag.

6 feb ’25: Vandaag vertelden Manja Pach en Lex Rutgers over de oude Synagoge in de Golstraat in Deventer. De opkomst in het café was geweldig. Manja en Lex maken deel uit van een stichting die zich sterk maakt voor een liefst cultureel gebruik van de synagoge en voor de zeer noodzakelijke restauratie van het monument.

Er was wat hilariteit om de cryptische aanduiding van de bijeenkomst: Zin in een potje sjoelbakken?

2 jan ’25: Op de eerste donderdag van het nieuwe jaar vertelde René Berends over zijn verzameling ansichtkaarten van Deventer. Aan de hand van Deventer voorbeelden ging hij de geschiedenis van de ansichtkaart na. Hij liet veel mooie foto’s zien. Hieronder de oudst bekende (afgestempelde) kaart van Deventer: 26 oktober 1892.

De cryptische uitnodiging van de bijeenkomst was: Hoe appten onze voorouders eigenlijk?

2024

5 dec ’24: Het mooie caféjaar werd op Sinterklaasavond zoals elk jaar afgesloten met de quiz over de lezingen van het afgelopen jaar. Verrassende winnares van de quiz was dit jaar Lianne Boer.

De cryptische uitnodiging van de bijeenkomst was: Wij nemen het risico dat u ons niet zult betichten van grensoverschrijdend gedrag, maar wij gaan u aan de tand voelen!

7 nov ’24: Tsja… Wie goat foggelen met taal! Fredde Förch en René Berends namen de aanwezigen in quiz-vorm mee in een presentatie over de eigen (aardig) heden van het Deventers dialect. Zoals in de mooie anekdote toen Hans zijn vriendinnetje Ans meenam naar opoe in het Noordenbergkwartier. “Ans, is dat noe oe Hans?” Ja, want in het dialect in ’t noorden wordt de /h/ niet uitgesproken als hij er wel staat, en als hij er niet staat, wel!

De cryptische uitnodiging van de bijeenkomst was: Wie goat foggelen met taal: kom d’r in, dan ku’j d’r uut kieken.

3 okt ’24: Het was weer een bijzondere lezing in een goed gevuld café. Coen van Galen van de Radboud Universiteit in Nijmegen vertelde over de doorvlechting van de geschiedenis van de stad met die van het Nederlandse slavernijverleden. De deelnemers kregen het vooronderzoek van Esther van Velden en Siert Wieringa over dit thema gratis mee. Adel Faltas van de gemeente introduceerde Coen aan ons.

De cryptische uitnodiging was: Fusion koken in een hemdje van katoen, gaf dat wel een blijk van fatsoen? Onze spreker heeft hier grondig onderzoek naar gedaan.

5 sept ’24: Fokkelien von Meyenfeldt sprak over de biografie van Geert Groote. De grondlegger van de Moderne Devotie. De man waarnaar een museum in de stad vernoemd is.

De cryptische uitnodiging was: De spreekster van vandaag zal het hebben over een beroemd hoofd. Bij leven, maar vooral ook postuum, heeft dit hoofd veel moeten meemaken. Het is herbegraven en het is weer teruggebracht. Maar betreft dit allemaal wel het hoofd waarvan we denken dat het het is?

1 aug ’24: Anne van Geuns vertelde op een zeer geanimeerde wijze over de Ketel aan de Waag. De ketel waar ooit – in de 15de eeuw – de muntmeester van Batenburg ‘gezoden’ werd, was in dermate slechte staat, dat hij niet meer buiten, aan het waaggebouw kon hangen. Er is door een koperslagersgilde een reproductie gemaakt, waarbij veel kennis vergaard is over de wijze waarop de oude ketel ooit gemaakt is.

De cryptische uitnodiging was: De G is van Griezelen, Gruwen en van Geschiedenis.
En van Geuns gaat ons vertellen, dat dit in Deventer in ere hersteld is!

4 juli ’24: Het vorig jaar, 2023, was het ‘hanzejaar’. Een aantal historici heeft in dat jaar een 40-tal artikelen geschreven over Deventer als hanzestad. Deze artikelen zijn nu gebonden in het boekje Waarom krijg je op een koggeschip altijd natte voeten. Eén van de auteurs, Geerle van der Wijk, checkte de kennis over het thema Deventer als hanzestad van de aanwezigen in het historisch café in de vorm van een quiz.

De cryptische uitnodiging was: Heb je er net veertig geschreven, schrijven hooligans alweer een nieuw hoofdstuk in dit eeuwenoude verhaal. Waar wij vroeger per schip afreisden, hebben zij hun vliegreis al geboekt. “Brann met de lippe!” horen we ze al scanderen.

6 juni ’24: Het vliegveld van Deventer? Dan denkt iedereen uiteraard aan Teuge. Maar Deventer heeft op de Bergweide heus al eerder een vliegveld gekend. Het was in de jaren ’20 toen de ILVO in Deventer een vliegveld exploiteerde. Erna Lammers hield er een interessante lezing over.

De cryptische uitnodiging was: Deventer ziet ze vliegen: hoe een droomwens in een nachtmerrie had kunnen eindigen.

2 mei ’24: Op een van de eerste warme dagen van het jaar sprak Lex Rutgers over de struikelstenen die in Deventer al gelegd zijn. In juni worden er weer 30 nieuwe geplaatst.

De (ditmaal niet zo cryptische) aanduiding van zijn prestatie was: In diverse steden en dorpen in Nederland kom je ze tegen. En niet alleen bij ons, maar in heel Europa: Struikelstenen. Ook in Deventer zijn er 259. Niet bedoeld om je te laten struikelen, maar om je even stil te laten staan bij de mensen die daar ooit woonden en bij wie ze waren. De komende jaren komen er nog zeker 213 bij. Zo ook weer op 6 juni.

4 april ’24: Marijke Lemmerman vertelde over de strijd op het wereldtoneel tussen Engeland en Spanje en over het moment dat Deventer daarbij een rol speelde. We kennen het verhaal als ‘het Verraad van Stanley‘. In 1587 leverde Stanley de stad over aan de Spanjaarden.

De cryptische aanduiding van haar presentatie was: De monarchvlinder en de Kardinaal: een verhaal met een hoog thriller gehalte dat begint in de Nederlanden in 1568 en via Ierland en Engeland in Deventer een spannende ontknoping krijgt. Wat zijn de motieven van de Monarch vlinder en welk oordeel velt de Kardinaal over zijn daad?

7 maart ’24: v. Theodoor van der Voort vertelde over de ‘iconostase’ van de Russisch Orthodoxe kerk aan de Korte Assenstraat in Deventer. Er zijn in de kerk ook iconen te zien van Lebuinus, Marchelmus en Liudger.

De cryptische aanduiding van zijn presentatie was: In Deventer bevindt zich een verzameling ‘geverfd hout in 23 delen’ die van bijzondere betekenis is, want op de jaarlijkse Open Monumentendag trekt ze altijd veel belangstellende kijkers. Wat die verzameling behelst, en vooral waar ze vandaan komt en hoe ze op ingenieuze en belastingbesparende wijze in Deventer is terechtgekomen, hoort u tijdens ons maandelijkse tienminutenpraatje.

7 feb ’24: René Berends vertelde over het leesplankje als Deventer uitvinding. Hij vertelde ook over het Deventer ‘klankenplankje’ in het Deventers dialect.

De cryptische aanduiding van zijn presentatie was: kip. kip, kip. kip, kip, kip. tok. ei!
Met dit soort literaire hoogstandjes onderwijzen leraren tegenwoordig onze (klein)kinderen de leeskunst. En je ziet het, daar zit een verhaal in. Daar konden onze Deventer voorvaderlijke meesters en juffen een puntje aan zuigen. Toch liet ook hen de verwerving van de leesvaardigheid niet onberoerd. Ze maakten er zelfs ruzie over…

4 jan ’24: Jan Auwke Diepenhorst vertelde over de Deventer palestinagangers.

De cryptische aanduiding van zijn presentatie was: Het nieuwe jaar is van start. Iedereen een fantastisch Nieuwjaar toegewenst. Laten we het jaar optimistisch tegemoet treden. Misschien wel met hetzelfde optimisme dat de Deventenaren hadden, waarover onze inleider aanstaande donderdag (4 januari) een korte inleiding gaat houden. Zij hadden een optimisme, dat invoelbaar is. Ze vertrokken immers naar het beloofde land.

2023

7 dec ’23: Ruud Johannes en René Berends vertelden in samenspraak over de geschiedenis van de mascottes in de Deventer industrie.

De cryptische aanduiding van hun presentaties was: December is een typische maand voor poppetjes, mannetjes, vrouwtjes in welke volgorde dan ook. Tijdens het laatste Café van dit jaar gaan we ze voor u op een rijtje zetten. Daarna was er een quiz over de presentaties van het afgelopen jaar. Sam en Juut de Visser waren de winnaars dit jaar.

2 nov ’23: Fokko Jan Dijksterhuis vertelde over de periode dat René Descartes in Deventer was.

De cryptische aanduiding van zijn presentatie was: “Ik denk dat ik ben… in Deventer!”, zei de man ongeveer over wie we a.s. donderdag te spreken komen. Of dit citaat helemaal correct is, horen we donderdag wel.

5 okt ’23: Joke Klosters vertelde over de Snippe(r)ling.

De cryptische aanduidingen van haar presentatie was: Er was een tijd dat Deventer en Diepenveen elkaar als buurgemeenten bestreden. En zoals dat hoort tussen beschaafde buren werd de strijd gestreden op thema’s als kikkers in het groen en zelfs over de letter ‘r’. Want hoort die ‘r’ er nu wel bij, of niet? De burenruzie is inmiddels in het voordeel van Deventer beslecht. En hoe dat afliep met die letter ‘r’ zal onze inleidster van vanmiddag zeker vertellen.

7 sep ’23: Lamberthe de Jong vertelde over de geschiedenis van de VVV in Deventer.

De cryptische aanduiding van haar presentatie was: Vrèmd? Vreemd? Vreemdeling? Hoe al jarenlang vreemdelingen hoorbaar aankloppen in Deventer en wegwijs worden gemaakt hoort u van de spreker tijdens de bijeenkomst in ons gezellige café.

3 aug ’23: Frans Koomen vertelde, ditmaal in MIMIK, over de palingvisserij in de rivieren. Met zijn zoon is Frans nog een van de weinige palingvissers in het land.

6 jul ’23: Clemens Hogestijn sprak over zijn nieuwe boek over de grootburgers in Deventer.

1 jun ’23: Peter ten Cate sprak over de ruchtmakende putmoord in Deventer.

4 mei ’23: Amos van Gelder vertelde over de tentoonstelling Het Verlaten Schoolplein in het Etty Hillesum Centrum. Hij maakte een schilderij van de beroemde foto met joodse Deventer schoolkinderen uit 1942.

6 april ’23: Annelies Krol vertelde over het Hanzejaar dat officieel van start gegaan is.

2 maart ’23: Leo Folgering sprak over de componist Jan Pietersz. Sweelinck.

2 feb ’23: Jan Willem Arends vertelde over de beroemde Nicolaas de Cusa en zijn band met Deventer.

5 jan ’23: Herman Starink sprak over Drs. P., die in de trein naar Deventer over de Deventer Koek dichtte.

2022

1 dec ’22: Charles Boissevain sprak over 12,5 jaar Deventer Historisch Café

3 nov ’22: Herman Koldewijn sprak over de Lebuinuskerk

6 okt ’22: Henk Grooters sprak over de Steenenkamer

1 sept ’22: Stadsarcheoloog Bart Vermeulen sprak over de opgravingen bij het Leprozenhuis

4 aug ’22: Jan Kruse sprak over theaterbezigheden.

7 jul ’22: Anne van Geuns sprak over het rampjaar 1672.

2 jun ’22: Frans Latuperissa sprak over 60 jaar Molukse gemeenschap.

5 mei ’22: Joop Boerboom sprak over zijn bedrijf en het boek Beroofd volgens de regels.

7 apr ’22: Wim de Jong sprak over de bombardementen op Deventer

3 maart ’22: Jaap Niemandsverdriet sprak over de geschiedenis van de Fermerie

Februari: Vervallen door covid.

Januari: Vervallen door covid

2021

Januari t/m december: bijeenkomsten vervallen door covid.

2020

Dec ’20: Vervallen door covid

Nov ’20: Vervallen door covid

1 okt ’20: Hans Albers sprak over de korfbalvereniging KV Devinco die 100 jaar bestaat.

April tot en met september: Vervallen door covid

6 maart ’20: Arno Dijkhof en Jan Feith spraken over de honderdjarige geschiedenis van het Deventer station.

6 feb ’20: Paul Brinkmann sprak over de schilder Bartholomeus Breenberg.

2 jan ’20: Joke Riemersma sprak over Oud Rande

Op de rand van Oud en Nieuw komt op 2 januari 2020 iemand spreken over het oud, over macht en onvrijheden in het grensgebied van Deventer.

2019 

5 dec ’19: Pieter Ellens onderhield ons weer met de afsluitende quiz.

Donderdag vieren we Sint en Piet, hopelijk speelt het cafépotje weer quitte. Er is ook weer een kwis, dus loop hem niet mis. Pieter zorgt weer voor de vragen, dus als je alle antwoorden weet heb je niks te klagen.

7 nov ’19: Peter Paul Hattinga Verschure besprak de zangvereniging Euterpe.

Ditmaal een praatje zonder plaatje. Het onderwerp werkt al 150 jaar zonder plaatje, maar het kan wel op een plaatje. Er wordt niet allen gepraat, maar dat wordt donderdag wel verteld of…

3 okt ’19: Jan de Kleuver vertelde ons in dit café over de Deventer voedselbank.

Als de Leidenaren deze dag vieren dat zij haring en hutspot toebedeeld kregen, is het moeilijk te begrijpen dat overal in Nederland en ook in Deventer 445 jaar later een voedseldistributie bestaat die wij in onze tijd niet meer nodig zouden achten, al zijn de omstandigheden anders. Onze 10-minutenspreker gunt ons een blik in dit maatschappelijk euvel en wat daarbij komt kijken.

5 sept ’19: Erna Lammers vertelde over de eerste vrouwen in de Deventer gemeenteraad.

In ons Historisch Café van september wordt u verteld over actief en passief vrouwenkiesrecht in Deventer. De door enkele bevlogen Deventer vrouwen geleverde strijd is van grote betekenis.

1 aug ’19: Chris Griffioen vertelde over het waterpeil in Deventer.

Wat was het warm de afgelopen tijd, nog even en dan hoeven we niet meer met het pontje. Of moeten we juist een rubberboot achter de hand houden?

4 juli ’19: 7. Draaiorgels was het thema waarover Bert Kers in dit café vertelde.

In zijn zomers praatje neemt onze spreker u mee van het spreekwoordelijke fluitje van een cent naar de verdere ontwikkelingen van een instrument dat door de Belgische componist Cesar Franck zijn orkest werd genoemd.

6 juni ’19: 6. Roel Smit-Muller vertelde over de vormgeefster Minie Peeters en haar werk. Zij was een telg uit de familie van de tapijtfabriek Peeters.

Ze werden met voeten getreden, er werd van alles onder geveegd en in het voorjaar massaal afgeranseld. Er bestaan maar weinig gebruiksgoederen die ogenschijnlijk zo te lijden hebben gehad. In Deventer echter werden ze met liefde, aandacht en vlijt gefabriceerd en daaraan voorafgaande met plezier ontworpen.

2 mei ’19: José van de Griendt onderhield ons over de grijze silo.

In ons café van 2 mei wordt besproken hoe een vervallen blikvanger, door monolietbouw ontstaan, een modern stadsicoon is geworden.

4 april ’19: Kristiaan van Nieuwenhuijzen besprak het Leger des Heils in Deventer.

Hoe sinds 1890 een luitenant door Deventer werd omarmd en een eigen plaats kreeg na een jarenlange hotel-, gesticht-, en kroegentocht vertelt u een officier, in feite een buurman van ons gezellige café.

7 maart ’19: Bep Spa en Jacqueline Hoogeveen vertelden over het leven en werk van Bernard Duimel.

Voor onze bijeenkomst in maart hebben we twee elkaar niet rivaliserende dames uitgenodigd, die gaan spreken, ieder vanuit een eigen perspectief, over hun samenwerking met een spraakmakende, opbouwende bewoner van Deventer, die helaas sinds vorig jaar niet meer onder ons is.

7 feb ’19: Clemens Hogenstijn vertelde over Deventer als hoofdstad van Overijssel.

We denken allemaal te weten welke stad de hoofdstad van Overijssel is. Maar klopt dat wel? Aan de hand van een historische kaart krijgt u een nieuw zicht op deze kwestie.

3 jan ’19: Jan van Onzen vertelde over de Nederlands-Indische schrijver Dermout.

Het eerste 10-minuten praatje van 2019 zal gaan over een dichter naar wiens pseudoniem een binnenplentje vernoemd is.

2018 

6 dec ’18: Het jaar werd afgesloten met de traditionele quiz onder leiding van Pieter Ellens.

Sinterklaas is donderdag alweer terug naar Spanje. Heeft u het Historisch Café dit jaar regelmatig bezocht? Dan kan het zijn dat u toch nog met een cadeautje de deur uit gaat.

1 nov ’18: Lamberthe de Jong besprak de Diepenveense begraafplaats Tjoenerhof.

Aan het begin van de novembermaand en in het licht van de eeuwigheid zal onze gastspreker in 10 minuten vertellen hoe het er met de ‘feuilles mortes’ aan de overkant van de Wetering bij staat.

4 okt ’18: Herman Starink vertelde hoe Go-Ahead landskampioen werd in WOI.

Binnenkort is het honderd jaar geleden dat de Eerste Wereldoorlog eindigde. Heeft de oorlog Deventer beïnvloed? Jazeker. En op zijn beurt heeft Deventer vervolgens, samen met Amsterdam, Rotterdam en Tilburg, heel Nederland voorgoed veranderd…

6 sept ’18: Jaap Niemantsverdriet vertelde over De Zwaluwen, een wielrenvereniging in Deventer.

We blijven nog even in de sfeer van de vogels. Ditmaal over één zwaluw die nog geen zomer maakt. Het gaat over vreemde Deventer vogels die ook altijd hun weg weer weten te vinden. Ze gaan ook altijd maar door tot ze zijn uitgedraaid. Het is weer volledig duidelijk waar het over gaat, dus kom luisteren.

2 aug ’18: Gert Poelman leidde ons in in het wel en wee van de duivensport in Deventer.

Wil ie oe cent’n zèèn verstoev’n… Rook dan tabak of… Een retour de France, of een hen-en-weerrumme naar België, al decennia langs zijn er ettelijke vluchten geboekt vanuit Deventer naar Antwerpen, Bordeaux of een ander oord. En nog steeds wachten de thuisblijvers met spanning de terugkeer af.

5 juli ’18: Emmy Strik-ten Kley vertelde over de geschiedenis van het Dickensfestijn.

IJs en weder diendende wordt een overzeese figuur besproken, die kon ijveren met menige zeer gierige Nederlander. Lopen we in Deventer warm voor zo’n onaantrekkelijk personage?

7 juni ’18: Als grootburger besprak Clemens Hogestijn de geschiedenis van de Grootburgers in Deventer.

Alle Deventenaren zijn gelijk, behalve in de kermisweek. Dan zijn er stadsgenoten die, om met George Orwell te spreken, gelijker zijn en er zelfs geld voor krijgen.

3 mei ’18: Wim Nijenhuis vertelde over de B-25 bommenwerpers boven de stad.

Wat heeft de spoorbrug in Deventer te maken met Antony Fokker en een vliegtuigbouwer in Amerika?

5 april ’18: Huub van Sabben stond met ons stil bij de vreselijke geschiedenis van Oxerhof (1940-1945).

5 April. Je moet er niet aan dénken, of juist wel? Jarenlang heb je heldhaftige strijd geleverd, maar de zoete smaak van de vrijheid wordt jou op de meent misgund.

1 maart ’18: Elly Vrijdag vertelde over Philip II en de drie ridders.

Onlangs werd in een tv-programma het Plakkaat van Verlatinghe uit 1581 uitgeroepen tot het Pronkstuk van Nederland. In onze stad bevindt zich in het verborgene een muurschildering voorstellende de vorst die later afgezworen zou worden. Reden om het 10-minutenpraatje te wijden aan onze relatie met Spanje.

1 feb ’18: Garrelt Verhoeven en Petra van Boheemen van Deventer Verhaal vertelden over de tentoonstelling Deventer Koek en over Deventer 1250 jaar.

Deventer viert dit jaar feest. Dat kunnen we bij het Deventer Historisch Café natuurlijk niet aan ons voorbij laten gaan. Om dit te vieren hebben we donderdag een iets uitgebreider praatje van twee sprekers. Zij vertellen allebei een Deventer Verhaal.

4 jan ’18: Neletta van Heuven las voor uit haar nieuwe boek met Deventer café verhalen.

Het 10-minutenpraatje brengt ons alvast zover, dat wij gezeten op een terrasje met een glaasje voor de neus, merkwaardige verhalen en opmerkingen om ons heen op de trommelvliezen krijgen.

2017

7 dec ’17: Naast de standaard-quiz over de lezingen van het afgelopen jaar, stond Peter Paul Hattinga Verschure stil bij zijn tekening van de oer-IJssel AD 750.

Let vooral op de waterhoogten van hedenochtend, want u zult traditiegetrouw worden bevraagd over van alles en nog wat in onze eindejaarsquiz.

2 nov ’17: Wim Spaans vertelde over de geschiedenis van de Uitvaart (zie ook Defunus).

Komende donderdag halen wij de vaart eruit. Even op de plaats rust, maar het wordt zeker geen dode boel en daar gaat onze bezielende gastspreker wel voor zorgen.

5 okt ’17: Alex Scholten van de Volkssterrenwacht Busloo vertelde over de Deventer Tijd.

Zoals het klokje thuis tikt, tikt het nergens… Laat de tijd je niet voor de gek houden, je kunt haar nooit de baas worden… (W.H. Auden). De tijd is een groot meester: hij brengt veel zaken in orde… (P. Corneille). Ga met de tijd mee, maar kom af en toe eens terug… (S. Lec). Ook deze tijd zal eenmaal de goede oude tijd worden… (Godfried Bomans). Er is geen gebrek aan tijd, maar wij hebben geen tijd … (P. Claude).

Wie toch nog tijd over heeft is van harte welkom, maar kom wel op tijd.

7 sept ’17: Paul Hilferink, docent Geschiedenis van de pabo, vertelde over de Rijkskweekschool.

Alver, Atlantische steur, baars, barbeel, bittervoorn, bot, brasem, elft, Europese aal, Europese meerval, forel, giebel, grote modderkruiper, karper, kopvoorn, kwabaal, peeckel, pos, riviergrondel, rivierprik, ruisvoorn, snoek, snoekbaars, spiering, tiendoornige stekelbaars, vetje, winde, zeelt en zeeprik. Hele scholen ervan deden Deventer aan, werden gevangen en al of niet door het Rijk gesubsidieerd, bewerkt en op de bevolking van Deventer en omstreken losgelaten. Hoe dat de afgelopen eeuw in zijn werk ging, hoort ui tijdens het 10-minuten praatje op 7 september.

3 aug ’17: Cora Sens stond met ons stil bij het beeld Geert Grote.

Beeldspraak: een Taalvorm: onderwerp in ons historisch café? Curieus. ‘Curiosa… laat je niet afleiden.” En dat in deze tijd? De onthulling van al die geheimzinnigheid vindt plaats tijdens het 10-minutenpraatje van onze bijeenkomst op 3 augustus.

7 juli ’17: Jan Toet besprak het Esperanto.

Overal zijn straten en pleinen vernoemd naar de man die meende dat koeterwaals, steenkolenengels en alle andere talen ooit overbodig zouden wordne. Ook in onze stad werd naar het ideaal gestreefd om uit 1 mond te spreken zodat niemand meer waar dan ook ter wereld hoefde te stuntelen of in het geheel niet begrepen werd.

1 juni ’17: Maria Janssen, dochter van de oud-pottenbakker Janssen in de Ooievaarstraat hield een lezing over keramiek in Deventer.

Aardewerk is paardenwerk. Zou dit Limburgse gezegde over de zwaarte van de arbeid in de kleiverwerkende industrie langs de Maas ook voor die in Deventer gegolden hebben?

4 mei ’17: Otto van Huffelen en de heer Gort vertelden over Andrie Gerrits Gort Intro.

Na de Tweede Wereldoorlog werd er maar weinig over het verleden gesproken. Onze gastspreker gaat het indrukwekkende verhaal vertellen over de persoon waar hij naar vernoemd is. Deze verzetsstrijder woonde tijdens de bezetting in Deventer en werkte bij de textielfabriek Ankersmit. Hij was tekenaar van een illegale krant.

6 april ’17: Ben Halle sprak over zijn vader, de keeper van Go-Ahead Leo Halle.

Ooit zakte een olifant door een Deventer ophaalbrug, maar een circus of dierentuin is nimmer in onze stad gevestigd geweest. Toch kon het maar zo gebeuren dat men oog in oog kwam te staan met een leeuw die gewoon over straat liep. U hoort en ziet er alles over a.s. donderdag.

2 maart ’17: Johan Bunt, een van de oprichters, besprak de geschiedenis van het Filmhuis.

Wat heeft de James Bond film The Spy Who Loved Me te maken met onze gastspreker en met u? Het gaat over lieve Bambi, maar ook over machtige keizers en woeste Vikingen. Wie het nog niet kan raden, kom dan donderdag luisteren naar onze gastspreker.

2 feb ’17: Erna Lammers vertelde over de Wilhelminabrug.

Meer dan 100 jaar geleden werden plannen ontwikkeld die decennia later ook een verstoring van het stadsfront zouden veroorzaken.

5 jan ’17: Dick Metselaar besprak de docent van het Athenaeum Illustre, Tyssot de Patot.

Bij het vernemen van het onderwerp van het 10-minutenpraatje zult u vermoedelijk denken aan een exclusief Zwitsers horlogemerk, maar daarmee zet de spreker van de januari-bijeenkomst u op het verkeerde been.

2016 

1 dec ’16: En weer werd het jaar afgesloten met de quiz, onder leiding van Pieter Ellens.

Het jaar is weer bijna voorbij. Veel gastsprekers met interessante onderwerpen passeerden de reveu. Teveel om op te noemen, weet u het nog?

3 nov ’16: Ton Zwartkruis en Paul van Agten vertelden over de restauratie van het orgel in de Broederenkerk.

De bijeenkomst werd gehouden aan de Kleine Overstraat 55, waar ten huize van Károly Szekeres een film wordt vertoond. Deze draagt de mysterieuze titel: Een oerwoud van pijpen.

6 okt ’16: Michiel Bussink besprak het Deventer Kookboek en de geschiedenis van het koken in de stad.

Wat dacht u van knieperkes? Lekker borrelen met saliewijn of kanunnikenbier? Luxe eten op Petrikeursdag? De spreker van vandaag zou er een boek over kunnen schrijven.

1 sept ’16: Het werk van de Monumentenadviesraad was het thema van de presentatie van Jan Woldring.

Geen mooiere gelegenheid om op 1 september het 10-minutenpraatje te wijden aan een onderwerp dat later in die maand een landelijke manifestatie is. Onze gastspreker gunt ons een blik in een wereld die, wat Deventer betreft, allerminst schraal is te noemen.

4 aug ’16: Toon Woertman liet filmopnames zien van de film Een Brug te Ver (1976).

Er was een moment in de geschiedenis van Deventer dat de stad op de kop werd gezet. Het ging over een verloren bloedige strijd tegen het kwaad. De Deventenaren kregen er maar geen genoeg van en vonden het geweldig! Iedereen leefde mee en de sterren waren gunstig gestemd.

7 juli ’16: Charel van Dijk vertelde over zijn Ter Borch-stadswandeling.

Al eeuwen wordt er gediscussieerd over de betekenis van het werk van de man van wie vandaag een beeld wordt geschetst. Deze man stond een tijdlang letterlijk naast – of beter gezegd voor – de bestuurlijke en rechterlijke macht. Hij registreerde ze en daarbij vielen vooral de satijnen jurken op.

2 juni ’16: Omdat het weer kermis was, hadden we een passende inleiding. Bert Kers sprak over paling en de kermis.

Een door Kees Brusse geregisseerde film uit 1962 refereert aan een weersgesteldheid die wij in onze stad niet graag zien bij het draaien, zweven en schommelen en… Hopend op een zonnige start van het zomerseizoen neemt de spreker van het tienminutenpraatje ons mee naar de eerste week van juni.

5 mei ’16: Edwin van der Wolf stond stil bij de bevrijding van Deventer in WO II.

Op deze bijzondere Hemelvaarts- en Bevrijdingsdag trakteren wij u boven op een presentatie waar we even de tijd voor nemen. Om erbij stil te staan hoe het is gekomen dat we nu in vrijheid leven. Waarbij we een link leggen met het verre Canada en de helden die daar vandaan kwamen.

7 april ’16: Kraker van het eerste uur, Jozka van Vuure, vertelde over de geschiedenis van de kraakbeweging in de stad.

We hebben een kleurrijke gastspreker voor het historisch kwartiertje, die de kunst van het leven verstaat. Het thema is echter soms zwart-wit, het piept en het kraakt en het onmogelijke wordt daarbij mogelijk. Het begon allemaal in Amsterdam, maar in Deventer kennen wij het ook.

3 maart ’16: Oud-geschiedenisdocent Herman Vrielink vertelde over de prominente Deventenaar Everhard van Reyd (1550-1603).

Een gereformeerd familienetwerk uit Gelderland in Deventer: magistraten, muntmeesters, een stadsdokter, een rector van de Latijnse school, een geschiedschrijver, een calvinistische pastor, e.a. U bent van harte welkom!

4 feb ’16: Verschillende Deventer stadsarchitecten in de 19e eeuw kwamen aan bod in het verhaal dat Erna Lammers vandaag hield.

Er zijn beroepen of functies waarvan de naam begint met het voorvoegsel ‘stads’-. Denk aan stadsbeiaardier of stadsdichter. Ook Deventer kent nog enkele van deze stedelijk benoemde functionarissen. Over een inmiddels verdwenen ‘stadsberoep’ gaat het 10-minutenpraatje a.s. donderdag.

7 jan ’16: Jan de Vries, vrijwilliger bij de IJssellinie, vertelde over de geschiedenis van deze bijzondere verdedigingswerken uit de Koude Oorlog.

Bij deze lezing ontstond min of meer het idee om het onderwerp wat ‘cryptisch’ aan te geven: Ditmaal een spannend verhaal dat zich voltrok rond Deventer in de jaren vijftig en zestig. James Bond-achtige toestanden en alles uiteraard top secret in Moskou aan de IJssel.

2015

3 dec ’15: Tijdens het Sint-Nicolaascafé was er weer de quiz onder leiding van Pieter Ellens.

5 nov ’15: Arno Dijkhof stond stil bij de befaamde Deventer wethouder Mr. de Boer.

1 okt ’15: Hein Heuven sprak over de vrijmetselarij.

3 sept ’15: Roel Smit-Muller vertelde over de Deventer kunstschilder A.G. Gerritsen; over hem schreef zij onlangs een boek.

6 aug ’15: Gerrit Jan Keizer wees ons op het feit dat de oudste zomereik van Nederland in Deventer staat.

2 juli ’15: Henk Nalis vertelde over het wel en wee van de straatnamencommissie in Deventer.

4 juni ’15: Mirjam Nijbroek vertelde over de geschiedenis van de borstelwinkel in de Menstraat.

7 mei ’15: Herman Starink, archivaris van ‘kowet’, sprak over de geschiedenis van GA Eagles.

2 april ’15: René Berends vertelde over het leesplankje, of liever gezegd ‘de’ Deventer leesplankjes, een Deventer uitvinding.

5 maart ’15: Jim Peters vertelde over de geschiedenis van het Noordenbergkwartier.

5 feb ’15: Jaren werkzaam geweest bij Stegeman, Gé Leenders over de geschiedenis van het bedrijf, waarover een boekje verschenen is: Stegeman, daar hou ik van.

1 jan ’15: Goede voornemens heeft iedereen in het nieuwe jaar. Catherine Bolkenstein vertelde over goede voornemens, maar ook over plannen die niet werden gerealiseerd.

2014

4 dec ’14: Jan Eeftink en Charles Boissevain, bestuursleden van het café van het eerste uur, stonden stil bij het belang van archivering en bij … de geschiedenis van de bril.

6 nov ’14: Eva Hoogstraten Suir, werkzaam bij het Stadsarchief, vertelde over bijzondere Deventer oorkondes.

2 okt ’14: Al jaren verzorgt hij rondleidingen in de stad voor de VVV, nu vertelde Bert Kers over dit rondleiden door historisch Deventer.

4 sept ’14: Verzamelaar Willy Hoogstraten stond stil bij het fenomeen Han van Meegeren.

7 aug ’14: Lamberthe de Jong vertelde over de festiviteiten in de stad in 1914 bij de herdenking 100 jaar Koninkrijk.

3 juli ’14: Folkert van Wijk vertelde over de dragonders van de Boreel kazerne.

5 juni ’14: Ingrid de Zwart vertelde over de dominees van de Grote of Lebuïnuskerk.

1 mei ’14: Ontwaakt verworpenen der aarde… ‘First lady’ Bep Spa stond stil bij de viering van 1 mei.

3 april ’14: Paul van Agten, Desiree van der Waarden en Károly Szekeres lieten zien dat de beelden van de Broederenkerk gerestaureerd worden.

6 maart ’14: Bert Renkema vertelde over de Interbellumarchitectuur.

6 feb ’14: Ewout van der Horst vertelde over de zin en onzin van regionale geschiedbeoefening.

2 jan ’14: Willy Hoogstraten gaf een uiteenzetting over de geschiedenis van de Deventer zwembaden.

2013

5 dec ’13: Cees de Gooijer en Nico Joosting Bunk vertelden over Anabaptisten, een boek over Moordzaken.

7 nov ’13: Jaap Starkenburg vertelde over Stichting IJssellandschap.

3 okt ’13: ????

5 sept ’13: In een reeks over Deventer architecten bracht Lamberthe de Jong Knuttel en Van Harte ter sprake.

1 aug ’13: (Oud)rector Jan Schoppen vertelde over de scholenfusie Etty Hillesum.

4 juli ’13: Theodoor van der Voort vertelde over het bijzonder verhaal van de Russisch Orthodoxe Kerk in de stad.

6 juni ’13: Petra van Boheemen en René Berends vertelden over de tentoonstelling in De Waag: Deventer Favorieten.

2 mei ’13: Lamberthe de Jong besprak de eerste vrouwelijke wethouder van Deventer: Trijntje Blauwboer.

4 april ’13: Neelco Osinga vertelde over het bijzondere verhaal van de vliegtuigbouw in Deventer.

7 maart ’13: Hans Stempher vertelde over zijn project om de geschiedenis van Deventer vast te leggen in stripverhalen.

7 feb ’13: Tineke Stein doet onderzoeken naar Deventer ‘vriendenboeken‘, die in het Stadsarchief bewaard worden.

4 jan ’13: Paul van Agten vertoonde en vertelde overhistorische films.

2012 

7 dec ’12: Annemiek Brouwer besprak Deventer als Hanze- en jaarmarktenstad.

2 nov ’12: Herman Vrielink en Ria den Ouden vertelden over hun onderzoek naar kacheltegels.

5 okt ’12: Henk Nalis staat stil bij het boek waaraan hij meegeschreven heeft over De Waag: 100 jaar museum.

7 sept ’12: Károly Szekeres vertelde ons over de beelden van de Martelaren van Gorkum.

2 aug ’12: Willemien Hartmans bracht ons informatie over de IJsselhoeven in de omgeving van de stad

6 juli ’12: Gijs van Elk nam ons mee in onderzoek van de SIED naar arbeiderswoningen.

1 juni ’12: Bert Kers vertelde over zijn ervaringen als stadsgids.

4 mei ’12: Sam de Visser (oud-journalist) vertelde over de Joden tijdens Tweede Wereldoorlog.

6 april ’12: Eric Giesbers besprak als voorzitter van de SIED, het industrieel erfgoed van de stad.

2 maart ’12: Theo Schreurs stond in zijn inleiding stil bij beeldhouwen en bij verder van alles en nog wat.

3 feb ’12: Monique Wezenberg, medewerkster van De Waag, vertelde over Valentijnsdag en gaf een voorstelling met haar toverlantaarn.

5 jan ’12: Jan Bedaux, gepromoveerd op het thema, vertelde over zijn onderzoek naar Erasmus.

2011 

2 dec ’11: tijdens het Sint-Nicolaascafé, dat inmiddels een traditie geworden is, werd de Deventer Quiz gespeeld. Ruud Johannes vertelde over muurreclames in de stad.

4 nov ’11: Een oude bekende uit het Noordenberg, Johnny Levie, vertelde over zijn tijd bij Noach en over ‘konijnenbont’.

7 okt ’11: Cees de Gooijer vertelde tijdens dit café over de Groenmannen.

2 sept ’11: Vandaag werd zijn levensverhaal vertelt door Johan Looije.

5 aug ’11: Mady Schoenmaker vertelt dit café over het Indiëmonument.

De cryptische omschrijving op de uitnodiging was: ‘Ik draag je in de palm van mijn hart’.

1 juli ’11: Sam de Visser (SIED) sprak dit café over het Deventer Tapijt.

3 juni ’11: Voor deze bijeenkomst stond in de planning dat Janneke Donders zou vertellen over de bereiding van stokvis.

6 mei ’11: De eierhandel van Krudde was het thema van dit café. Willy Hoogstraten (oud-directeur) besprak de geschiedenis van dit bedrijf.

1 april ’11: (oud-directeur) Leo Enthoven spreekt over het Deventer Dagblad in de Tweede Wereldoorlog.

4 maart ’11: Peter Paul Hattinga Verschure spreekt over de topografische tekeningen die hij van Deventer maakt, Toen en Nu.

4 feb ’11: Mimie Huiskes spreekt tijdens dit café over 40 jaar Dolle Mina.

7 jan ’11: De bezoekers beginnen dit café bij de Drie Haringen op de Brink, waar een nieuw uithangbord wordt onthuld, dat gesponsord is door het Bolkesteinfonds. Evelien Verkerk en Catherine Bolkenstein vertellen vervolgens in het café over het uithangbord.

2010 

3 dec ’10: Maar liefst 70 personen zijn aanwezig op het ‘Nicolaascafé’ bij de lezing van Herman van Amelsvoort over Sinterklaas en we spelen de Deventer Quiz.

5 nov ’10: Dit café wordt opgeluisterd door een lezing van Harry Oltheten over de Deventer geschiedenis in zijn fictieboeken.

1 okt ’10: Henk van Baalen spreekt in dit café over de kelder van de Hereeniging.

3 sept ’10: Hein Heuven verwelkomt ons allen in de kelder van de vrijmetselaarsloge. Hij spreekt over de geschiedenis van de kelder.

aug ’10: –

16 juli ’10: Eibert de Ruiter en Károly Szekeres spreken dit café over de twee beelden van Titus Leeser.

18 juni ’10: Tijdens het eerste café sprak Henk Slechte over vroeger + zijn geschiedschrijving. Marc-Jan Ahne, wethouder Cultuur van Deventer schreef in het ‘deelnemersboek’ van het café: Ik wens het historisch café een geweldige toekomst. Samenkomst van betrokken mensen bij ons erfgoed kan alleen maar mooie nieuwe dingen opleveren.